Overwinteren (tentoonstelling)

Het schilderijtje dat ik speciaal voor deze tentoonstelling aan het maken ben is bijna af. Mijn eigen huisje in de sneeuw. De titel van dit werk is gelijk aan de titel voor de tentoonstelling in het Museum van Axel waar ik dit werk voor gemaakt heb.

Daar ging ik vanmorgen naar toe om verder te spreken over het maken van de tentoonstelling en tal van bijbehorende zaken, zoals de opening, een lezing en de inrichting van de tentoonstelling zelf.

De appeltaart van gisteren ging mee en volledig op voor bij de koffie en met de tentoonstelling makers ging ik rond de tafel om alles exact af te spreken.

Een schema komt op tafel en hieraan kun je zien hoe zo’n tentoonstelling met zeer veel zorg en toewijding wordt opgebouwd.

Nu is de prachtige tentoonstelling nog te zien (tot 12 Januari 2019) van de paeremessen en het werk van collega Wout koole. Maar hier komen straks ook werken van mij te hangen.

Dit is echt een museum naar mijn hart. Boeren gedoe in een mooi modern jasje. Heel verantwoord opgebouwd met tal van mooie en leuke gadgets, doorkijkjes, kijkdozen, luister,- en kijktoestellen, en natuurlijk de schitterende collectie boerengoed waar ik zelf zo vol van ben. Streekdracht en alles wat daarbij hoort. Van oorsprong tot het heden.

Met een heel trots gevoel ga ik dan weer naar huis om te beseffen dat mijn werk hier wel heel erg op zijn plaats komt te hangen.

Huisje in de sneeuw

Hoewel er nog geen sneeuw in zicht is ben ik nu mijn huisje aan het schilderen in de sneeuw. Deze situatie had ik al langer eens willen schilderen, maar ik heb zoveel ideeën dat ik er nooit toe kwam. Nu kwam dit onderwerp ter sprake tijdens een bespreking bij het Museum van het Land van Axel (Het Warenhuis te Axel) over de voorgenomen tentoonstelling waarin ik mijn Zeeuwse collectie mag tonen. Die tentoonstelling heet ‘Overwinteren’, en dan moet er natuurlijk ook iets winters in te zien zijn. Een goed idee van een van de dames waar ik toen mee sprak en een uitstekende reden dus om dit oude idee uit te gaan werken.

Mijn huisje leent zich daar uitstekend voor. De sfeer met de verlichtte vensters, de kou buiten en de warmte van de kachel en de Rayburn binnen spreken dan meteen tot de juiste verbeelding die ik bij een onderwerp als overwinteren in het Zeeuwse heb. Momenteel regent het en is het zacht. Maar die verlichtte vensters doen het zelfs nu goed.

Binnen is de Rayburn al in ‘vuurpositie’ gebracht. Het is vandaag Zondag en ik ga een appeltaart bakken met meel van onze molen en appeltjes uit mijn eigen boomgaard. Die moeten op, want ze beginnen zacht te worden in de koeling. Het ideale moment om ze te verwerken in baksels als appeltaart, appelflappen etc.

Afgelopen zomer hingen ze nog aan de bomen, nu zijn de meeste appels verwerkt tot sap of opgegeten. Maar het had niet veel gescheeld of ik had dit jaar geen enkele appel gehad vanwege de enorme droogte van de afgelopen zomer. Maar daar hebben we hier in Zeeland een uitstekende oplossing voor bedacht. Eeuwen geleden al. Dat laat ik zien in het onderstaande filmpje.

Dankzij zelfvoorzienend Zeeland heb ik nu een mooie appeloogst gekregen en die is nu wel zo’n beetje in z’n geheel verwerkt of opgegeten. Wat nog over is begint in te drogen in de koeling en dan begint er een nieuwe periode van feestelijkheid. Taartjes bakken.

En dat ga ik dus vandaag doen. Overwinteren lukt hier wel. Altijd heb ik wel iets leuks te doen, naast het schilderen, en omdat het vandaag Zondag is en van dat verschrikkelijke pokkeweer komt dit wel heel goed van pas om de dag vrolijker te maken dan hij werkelijk is.

En even na een uur is het dan zover. Een joekel van een appeltaart van mijn eigen appels en meel van onze eigen molen. De hele keuken ruikt naar appeltaart en alleen al om die geur zou je het doen. Intussen is het zonnetje gaan schijnen en de wind gaan liggen en schilder ik rustig verder aan mijn huisje in de sneeuw.

Vroege ochtend in het atelier

En dan is het even spannend als de lijst uit de lijmklemmen komt. Heb ik goed gemeten? Zijn de hoeken strak sluitend? en hoe staat het? Dat laatste is wel de belangrijkste vraag waarmee ik vanmorgen om zeven uur het atelier betrad. Voor dit werk heb ik gekozen voor een iets smallere lijst dan gebruikelijk. Hoe pakt dat uit? Echt zoals ik het heb bedacht of….

En als het complete werk op de ezel staat en ik even de tijd neem om goed kritisch alles in ogenschouw te nemen met een eerste kop koffie en een krentenbol ben ik heel erg tevreden. Het had niet beter gekund. Nu volgt de afwerking, waar ik deze dag mee zal gaan vullen, en intussen denk ik al na over het volgende schilderij(tje) dat ik wil gaan maken. Ik heb de keuze uit drie onderwerpen die me allemaal enorm boeien.

Lijstje lijmen

Het kost wat moeite, maar dan heb ik ook exact de lijst die ik wil hebben voor mijn nieuwe schilderij, ‘Barcode’. Dat werk is nu af op nog een paar kleinigheden na. Na een verrassingsbezoek van een oude man met een baard en een paar gitzwarte ADHD-ers kan ik weer verder en heb ik vanavond de lijst in elkaar zitten en de laatste dingetjes aan het schilderij afgewerkt.

Laatste loodjes voor ‘Barcode’

In het atelier wordt vandaag al weer vroeg gewerkt aan de laatste penseelstreken op het schilderij ‘Barcode’. Ik ben nu alle fijne details aan het schilderen van de persoon op de voorgrond. Het schilderen van die kleding is een vrij complex werk omdat de stoffen die ik schilder elk een eigen uitdrukking en textuur hebben.

De komende week hoop ik alles te kunnen voltooien. Bij elkaar is dat nog een paar volle dagen werk, maar het eind is in zicht en ik ben zeer tevreden over het resultaat.

Van Paulette, van de Zeeuwsche Kringloopbeurs uit Sint Jansteen, kreeg ik een hele lading spielatten waar ik zeer blij mee ben. Ik kan nu wat gewenste formaten in elkaar zetten om nieuw doek op te spannen voor werk wat ik hierna wil gaan maken. Onder andere een nieuw werk voor het museum in Axel waar ik volgende maand ga exposeren met mijn ‘Zeeuwse collectie’.

Barcode (3)

In het atelier begint langzaam maar zeker het eindstadium van schilderen aan ‘Barcode’ in zicht te komen. Dit schilderij is erg bewerkelijk omdat ik ervoor gekozen hem om weer eens laag over laag te schilderen waardoor alles meer boddy en ‘volume’ krijgt. Het is een opeenstapeling van glaceer techniek die gewoon veel tijd kost, maar daarvoor krijg je een top resultaat terug.

De wielloze auto is nu bijna geheel voltooid. Vandaag ga ik er de laatste fijne details aan schilderen en dan kan ik gaan beginnen aan d laatste laag van de zwart-witte figuur op de voorgrond. Ook dat gaat dagen lang schilderwerk vragen. Elk tintje dat ik schilder moet nu exact zijn.

Kley in het museum

Met gepaste trots kan ik vertellen dat mijn werk (de Zeeuwse collectie) vanaf 18 Januari 2019 t/m medio April te zien zal zijn in het meest schitterende museum van Zeeuws Vlaanderen, Het Warenhuis te Axel. Het museum heeft zich gericht op de streek waar ik woon en werk, het Land van Axel, en dat land, die streek, is voor mij wel een heel bijzondere inspiratiebron.

Niet voor niets ben ik naar deze streek verhuisd. Mijn hele leven lang verlangde ik al naar ‘wonen en werken’ in Zeeuws Vlaanderen en het Land van Axel in het bijzonder. Dat lukte me in 2015 toen ik mijn huisje kocht, met moestuin, boomgaard en atelier, in Hoek (Mauritsfort), waar ik helemaal in mijn element ben.

Iedereen kent die ansichtkaarten wel van ‘Groeten uit Hoek’ waar het schilderij ‘Zondagse kool’ en ‘Het behouden huis’ op staan.

Dit is mijn wereld waar ik elke dag van kan genieten. Als klein ventje was ik al helemaal wars van modernisme en moderne troep. Ik wil leven in een wereld vol schoonheid uit het verleden en dat kon ik hier gaan realiseren.

Hier kan ik leven in een land met geschiedenis die bij tijd en wijlen nog tastbaar is in het straatbeeld. Een beeld dat hand in hand gaat met de moderne tijd, zonder dat beide tijden elkaar in de weg zitten. Ik leef in het heden, maar met een basis vol gekoesterde geschiedenis.

De titel van de tentoonstelling, waar ik mijn werk aan toe mag voegen, is ‘Overwinteren’. Een term die mij bijzonder aanspreekt, want overwinteren staat ook voor overleven. In een periode dat je gaat overleven leer je de waarde van het leven kennen. Dan komt het er op aan dat je je zaakjes goed voor elkaar hebt. Dan besef je ineens weer dat je rekening moet houden met de natuur.

Je hout en kolenvoorraad moet, bijvoorbeeld, op orde zijn en, dicht bij de kachel, zit je al weer na te denken over het volgende plantseizoen voor de moestuin.

Daarna wordt het weer feest in de zomer en kunnen de vlaggetjes weer in de wieken van de molen als we in Mei een molendag gaan vieren in het dorp.

Dan kan ik mijn Zondagse boerengoed weer aan omdat er wat te vieren valt. Dan kan ik weer heerlijk buiten schilderen op locatie.

En zo kan ik nog wel uren doorgaan. Overwinteren is ook zo’n moment van bezinning. Iets wat in de haastige moderne tijd geen (economische) betekenis meer heeft. Maar hier kan dat wel. Elke dag die ik beleef. Hier is nog ruimte en dus ook denkruimte. Net als in het museum.

Het Museum van het Land van Axel (het Warenhuis) is, naar mijn idee, het mooiste museum van heel Zeeuws Vlaanderen omdat ik hier alles aantref wat met mijn eigen streek te maken heeft. Maar we hebben hier ook het museum van Hulst, de vier ambachten, waar ik eveneens verzot op ben. Maar het Museum van Axel spreekt me gewoon het meest aan omdat dit echt over mijn streek gaat. Daarom ben ik uitermate trots dat ik hier straks mag gaan exposeren.

Het Rutteli portret

Het heeft even geduurd eer we er uit waren hoe we dit moesten gaan doen, maar nu is het zover dat het portret van Mario Rutteli (Ingmar Ruttens) is voltooid en op zijn plek hangt. Die plek is zijn caravan bij Circus Boxtalino te Boom (tussen Antwerpen en Brussel).

De geheel, van binnen en buiten, opgeknapte caravan van Rutteli bij een van de twee circustenten.

Die caravan heeft hij onlangs helemaal opgeknapt en tijdens die opknapwerkzaamheden zou ik zijn portret op zijn wagen schilderen, maar dat mislukte omdat ik me totaal niet kon concentreren. We besloten daarom dat ik het portret apart zou gaan maken in het atelier op een paneel.

En zo geschiedde. Ik schilderde het portretje op dun watervast triplex. Ingmar ging opzoek naar een geschikte lijst met veel krullen, tierelantijnen en goud. Een ovale lijst. Later kan daar het paneeltje in gepast kan worden als we dat ovaal hebben afgetekend en uitgezaagd. Ik ging aan de slag in het atelier en Ingmar in zijn caravan bij het circus. Zo kon hij de lijst klaar maken en ik het paneel om het later samen te voegen.

En dat gebeurde dus vandaag. Het is de laatste dag voor een nieuwe reeks van optredens in het circus. Morgen start er een nieuwe show, rond Sinterklaas, en dan moet alles echt in orde zijn. De wagen van Rutteli komt prominent naast de ingang te staan en dan moet zijn portret uiteraard goed zichtbaar zijn.

Met een dremel, waar een klein zaagje in gemonteerd zit, zaagt Ingmar het ovaal uit, nadat we het goed hadden afgetekend, en zo plaatsen we het paneeltje in de lijst. Circus is natuurlijk de plek voor veel grote gouden krullen en opzichtigheid. Weinig bescheiden, want bescheidenheid werkt hier niet. Rutteli mist ook elke vorm van bescheidenheid.

Het werd toen een puinhoop. met een doorgezakte caravanvloer, brandlucht en rook tijdens de reparatie van die vloer, een caravan die constant op en neer ging van het werk aan die vloer, druipende verf in de regen, een kip die naast de caravan zat te broeden op en hele lading eieren, en een clown die dacht dat hij dat portretje er wel even op zou kwasten in een middag.

En dan hangt het portret trots en fier op zijn wagen. Een heel verschil met de wagen van een maand geleden toen ik verwoede pogingen deed om dat er op te schilderen. Toen was de caravan nog blauw met gouden sterren. Nu haast koninklijk. Hij had het niet beter kunnen bedenken.

Omdat er morgen gestart wordt met een reeks optreden is het origineel voorlopig in de lijst gehangen. Dat wordt later vervangen door grote stickers op ware grootte om het werkje niet aan de weersinvloeden bloot te stellen. Het origineel gaat met Ingmar mee naar huis. Daar krijgt het een plek bij het andere werk dat ik van hem gemaakt heb.

En zo ziet dat portret er uit. 47 cm. hoog en 37 cm. breed. Het zit nu op de achterkant van zijn wagen, maar straks zal de caravan naast de ingang van de tent komen te staan zodat iedereen er langs loopt.

Circus Boxtalino is een circus vol circusromantiek en bijzondere (oude) circus items. Daar past het dus heel goed bij. Veel velours, gouden stiksels en letters, ornamenten, oude circusposters, lampen, oude wagens etc. etc. Een wereld waar ik nog wel vaak over zal gaan schilderen. De circusroom op doek.

Ik heb wel iets met dit soort kleine wereldjes. Hier kan je fantasie zomaar op hol slaan en kun je nog dromen van echt ouderwetse circusromantiek. Alle ingrediënten zijn aanwezig.

 

Rutteli gevernist

Het portretje van Rutteli, wat straks in een ovaal gezaagd moet worden voor op zijn eigen circuswagen, heb ik vanmorgen vroeg kunnen vernissen. Er is wat haast bij geboden omdat a.s. Zaterdag al de voorstellingen in het circus weer beginnen. Nu loopt hij met een baard en een mijter door de piste en tegelijkertijd zingt hij de opera in Den Bosch. Voor hem breken nu barre tijden aan waarin alles exact volgens een strak schema moet verlopen,anders loopt alles in de soep.

Intussen werk ik verder aan ‘Barcode’. Dat begint nu steeds meer naar het eindresultaat te lopen. De laatste dagen heb ik me bezig gehouden met het verder verfijnen van de auto en de achtergrond (Black rock desert).

Ik schilder laag over laag in een beproefde glaceer techniek. Niets is nog af, maar het begint er al een beetje op te lijken. Vooral met de achtergrond ben ik zeer tevreden. Dat wordt straks een stoffige woestijn ui Nevada. De plek waar jaarlijks het ‘Burning man’ festival gehouden wordt. De secundaire titel voor dit schilderij is ‘The diggers quest’. Wat dat betekent mag de kijker zelf bekijken en ontdekken.

Barcode (2)

Al vrij vroeg zit ik al weer in het atelier te werken aan ‘Barcode’. Het schilderen bevindt zich nu in een fase van detaillering en verdere afwerking, wat enorm veel tijd vergt. De afgelopen dagen heb ik weinig kunnen doen omdat Sinterklaas door mijn werkzaamheden heen kwam rijden. Dat ging even voor. Maar nu kan ik weer volle gas verder aan dit werk en dat begon vanmorgen dus al om zeven uur.

Ik ben dus begonnen aan het schilderen van vele details. Met name alle details van de wielloze auto. Als ik zo vroeg begin is het nog donker en koud. Ik zet de verwarming even goed hoog en dan is het snel lekker warm in het atelier en heb ik het weer prima naar mijn zin.

In mijn achterhoofd ben ik nog bezig met Sinterklaas. Hier in Zeeuws Vlaanderen speelt die ‘pietendiscussie’ niet en gaat het er nog gezellig ouderwets aan toe. De Sint kwam aan in een open sportwagen en het hele dorp liep uit om hem te verwelkomen.

Hier speelt die hele zwartepietendiscussie geen rol. Maar elders in het land leek het wel oorlog. Een ontwikkeling die gelukkig ver van me af staat. Hier hebben we vooral veel plezier voor jong en oud en zelfs Hoek heeft een zekere multiculturele samenleving waarin die hele discussie geen rol speelt. Iedereen doet gezellig mee en juist op zo’n dag zie je dat we eigenlijk één grote familie zijn.