Revolver van Van Gogh geveild voor €162,500,-

Vanmiddag kwam via de NOS het nieuws binnen dat de revolver van Vincent van Gogh, waarmee hij vermoedelijk in 1890 zelfmoord trachtte te plegen, is verkocht voor het onwijze bedrag van €162,500,-. Ik schilderde dit wapen, even geleden, toen het in het nieuws kwam omdat het toen ter veiling werd aangeboden. Men verwachtte een bedrag van tussen de 40.000 en 60.000 Euro te kunnen vangen.

Als ik dat lees dan denk ik aan Vincent, die geen cent te besteden had. Gebrek aan geld maakt mensen wanhopig en in die omstandigheden heeft hij waarschijnlijk gehandeld toen hij besloot om een eind aan zijn leven te gaan maken. Bij leven verkocht hij slechts één schilderij. Hoe zou hij gereageerd hebben als hij dit kon beleven? En andersom geredeneerd stijgt de vraag op of men ook zoveel voor zo’n oud stuk roest had betaald als hij nog geleefd had en met een zelfde tempo werk verkocht als hedendaagse kunstenaars.

Dat schilderijtje is, inclusief het kleine portretje dat ik van Vincent maakte, te zien bij Via Mioni te Breda (meer informatie over Via Mioni en dit werk vind je op de pagina ‘Waar te koop‘. De combinatie van deze schilderijtjes maakt het geheel interessant. Het schilderijtje met de revolver heeft als titel ‘De scherprechter‘ en het portretje van Van Gogh heet ‘Der Unvollendete‘. De twee werken samen heb ik ‘Kapotaal’ genoemd. Een samenvoeging van het woord Kapitaal in en het zinnetje ‘Geld maakt meer kapot dan je lief is’.

 

Zomer ontbijt, een brandstofloze motorfiets en ketchup

In het atelier werk ik het komend weekeind aan een klein schilderijtje van een mooie motorfiets. Een DKW uit 1936, die ik heel graag zou willen hebben, maar het gezond verstand zegt dat ik er niet aan moet beginnen omdat ik wel wat anders te doen heb dan sleutelen aan zo’n oud klapijzer. Daarom schilder ik hem maar. Dan heb ik hem in zekere zin toch.

Johannes Wardenier en zijn volautomatische beschuit inpak machine. Ergens in 1935

Ineke en ik hebben het vaak over Johannes Wardenier, de uitvinder van de brandstofloze motor. Johannes is familie van Ineke en een man die omgeven werd door avonturen en raadsels. Een zeer boeiend mens, moet dat zijn geweest, waar nu ook een toneelvoorstelling over gemaakt is. De DKW die ik nu aan het schilderen ben rijdt niet omdat er geen benzine in de tank zit. Het ding staat al vele jaren in opslag, vandaar. Het is dus, in zekere zin, een brandstofloze motorfiets.

In de moestuin heb ik nu heerlijke aardbeien en kan ik ‘zomerse boterhammen’ gaan maken als ontbijt. Zo kan ik wel stellen dat ik behoorlijk zit te genieten van het leven en als extra feestelijk tintje is het hier in Hoek ook feest. Een soort van ‘Jour de fete’, maar dan op z’n Hoeks. Daar kom ik dan iedereen uit het dorp tegen en ook alle Zeeuwse interessantheden zoals de ketchup fabriek uit Grauw.

Onderweg naar het dorp zie ik hoe de akkers flink nat geworden zijn van een stevige nachtelijke bui. Op het dorpsplein verover ik een flesje ketchup met mosterd. Alle ingrediënten komen van deze streek. Ook de mosterd. Ik was nog wat aan de vroege kant en iedereen was nog aan het opbouwen. Het dorpsplein verandert nu in een etalage van de streek. Wie iets te verkopen, of te vertellen, heeft moet nu hier zijn.

Voordat de markt open gaat wordt er al dik zaken gedaan. De verleiding om wat rond te gaan lopen is groot, maar ik wil eerst wat verder komen met mijn schilderijtje van de brandstofloze motorfiets. Als het straks wat minder druilerig is ga ik nog wel even terug.

Overigens heb ik helemaal geen bezwaar tegen deze druilerigheid, want de regen was hard nodig voor mijn plantjes. De moestuin bloeit hierdoor helemaal op en alles groeit als kool.

Cultuur educatie Zeeuws Vlaanderen

Vandaag hadden we een bijeenkomst van alle betrokkenen bij Cultuur educatie Zeeuws Vlaanderen in de Sint-Baafskerk te Aardenburg. Een pracht van een omgeving in een net zo mooi Zeeuws Vlaams stadje.

Deze gelegenheid werd ook meteen benut om het werk van vele kinderen te exposeren die aan de cultuurmenu’s hebben deelgenomen. Intussen zijn er dit jaar al ongeveer 6500 kinderen hierbij betrokken geweest.

Ook een van mijn leerlingen was present met haar ouders. Ik vind het erg leuk om te zien hoe trots die kinderen kunnen zijn als hun werk even wat meer aandacht krijgt.

Het was druk. Leerlingen, ouders, pers, ambtenaren en de burgemeester van sluis, iedereen die hier een beetje bij betrokken was was aanwezig.

En natuurlijk kom je hier ook collega’s en vrienden uit de kunsten scène tegen. Alle disciplines zijn hier wel vertegenwoordigd.

Intussen worden in de kerk ook al weer voorbereidingen getroffen voor de jaarlijkse kunst manifestatie. Stiekem gebeurt er toch wel heel veel op het gebied van kunst en cultuur in Zeeuws Vlaanderen.

En wie hier meer van wil weten kan terecht op de site van Omroep Zeeland.

De Zondagse reis naar Heythuysen

In mijn woonkamer staan twee Zeeuwse schilderijtjes te kijk. Links het Zeeuws landschap dat ik onlangs op locatie stond te schilderen en rechts ‘De molenaarsleerling’. Het Zeeuws landschap is nog niet helemaal droog, maar ik heb de lijst er al voor klaarliggen. De titel is ‘Het Land van Axel’, want daar is het geschilderd. Het is een weggetje dat, slingerend door het boeren land, richting Zaamslag loopt.

Een ander schilderij, ‘Brand in de Notre Dame’, heb ik vandaag bezorgd bij de nieuwe eigenaar in Heythuysen (Limburg), waar Pastoor Marcus Vankan woont, die ik ken uit de gelederen van de Sinterklaas vrienden. Net als ik is hij een enorme fan van het Sinterklaas feest en alsof de reis van bovenaf gestuurd wordt rij ik over Sint Niklaas (B) naar hem toe.

Een straat hoef ik niet te zoeken, want ik rij gewoon naar de kerktoren toe van de Sint Nicolaas kerk en dan ben ik er. In de kerk is opdat moment een repetitie aan de gang voor een prachtig Bach concert dat die avond gegeven wordt. Samen met Marcus loop ik even door de kerk voor een kleine rondleiding en al pratende komen we op een geweldig goed idee. Een ode aan Sinterklaas, niet te verwarren met Sint Nicolaas, maar de laatst genoemde was ooit wel de inspiratiebron voor het Sinterklaas feest. In de kerk zie ik een prachtig beeld van Sint Nicolaas en schuin achter dat beeld is nog een schitterend glas in lood werk te zien waar hij op voorkomt.

Marcus is net terug van een reis naar Bari, waar Sint Nicolaas begraven ligt en waar elk jaar een herdenking voor hem gehouden wordt, en daar heeft hij een bijzonder aandenken van meegebracht voor mij. In het rode rondje op het penninkje zit een heel klein stukje van zijn eeuwenoude lijkwade. Een echt reliqui dus. Hier ben ik bijzonder blij mee. Dit is niet iets wat je zomaar in een toeristenwinkeltje kunt kopen, maar alleen via de officiële kanalen.

Verder kreeg ik nog een keramiek beeldje van de Sint, eveneens uit Bari, en nog wat typische verzamel dingen voor een echte Sinterklaas-feak als ik.

De Katholieke kerk zit vol emotie, wonderen, ceremonie en theater. Vaak tegen een schitterend decor zoals daar in Bari. Een echt bedevaartsoord waar jaarlijks vele duizenden mensen op afkomen. Zelf wil ik er ook nog eens naar toe. Om rond te kijken en te genieten van al dat moois. Eigenlijk ook een soort van bedevaart, maar dan gezien vanuit de Sinterklaas perspectief. Mogelijk ga ik daar dan ook nog zitten schilderen, want ik heb daar inspiratie genoeg.

Hierboven een foto van Marcus uit Bari van vorige week. Bari is een stad die doordrenkt is met kunst en cultuur. Maar ook heel veel geschiedenis en machtig mooie architectuur. Voor een liefhebber van de Klassieken, zoals ik, is dit dan echt de ‘place to be’.

Heel bijzonder boekje van Adrian Stahlecker

Gisteren publiceerde ik een artikel over de opening van de tentoonstelling ‘Mathilde in Ruurlo’, die momenteel loopt tot 22 Juni. Daarin vermeldde ik dat Adrian Stahlecker, een van de laatste ‘close friends’ van Mathilde. een boekje had laten uitgeven over zijn leven met Mathilde. De dag na de opening zit ik dit boekje, wat ik van hem persoonlijk kreeg, te lezen en zie ik dat dit niet zomaar een leuk boekje is, maar een heel bijzondere aanvulling op alles wat we al weten uit de pers en literatuur over zijn relatie met Mathilde.

Zijn werk hangt nu ook in Ruurlo op de tentoonstelling ‘Mathilde in Ruurlo’. En steeds zie ik weer Marlene Dietrich in zijn werk verschijnen. Ik weet inmiddels waarom Marlene daar staat en waarom alles zo gelopen is zoals het gelopen is.

Het boekje van Adrian geeft antwoord op vele vragen die lang onbeantwoord zijn gebleven. Mathilde’s flirt met de dood en heel veel ‘inside information’ in dit boekje maken het verhaal compleet.

Voor zover ik het begrepen heb kun je dit boekje bemachtigen op de expositie in Ruurlo. Ik zie het als een heel boeiende aanvulling op een blik achter de schermen. Iets wat absoluut niet mag ontbreken in mijn verzameling boeken, geschriften en uitgaves over het leven van Mathilde.

Leuke opdracht afgeleverd

De laatste tijd ben ik vooral bezig geweest met het maken van een leuke opdracht. Een schilderij van een foto uit ± 1950 of nog iets eerder. De foto was zwart-wit en het schilderij maakte ik in de ingetogen kleuren die zo kenmerkend zijn voor werk uit die periode. Ik ben dol op dit soort oude bakfietsen en die tijd. In dat opzicht was het al erg leuk om hier aan te werken. Het is altijd lastig om te bepalen welke kleur iets heeft op een zwart-wit foto. Soms moest ik even informeren of ik iets juist zag. “Wat voor kleur had je jasje? Crème kleurig”, was dan het antwoord. Dan ko ik er tijdens het schilderen achter dat dit niet helemaal kan kloppen. Iets donkerder, beetje groenig, zoiets? “Ja, prima.”

Gelukkig mag ik de foto’s plaatsen op mijn site. Zo kun je een beetje zien wat ik al die tijd heb zitten doen in het atelier.

De foto is destijds genomen in Utrecht, als ik het goed begrepen heb. De jonge man op de foto is een goede bekende van me die nu ergens in de zeventig is. Toch herken ik hem op het schilderij toen hij ergens rond de 15 jaar moet zijn geweest.

Vandaag was dan het moment supreme. Het schilderij heb ik, samen met de opdrachtgever, opgehangen en daar hebben we natuurlijk een glaasje op geklonken. Dat alles in het decor van een prachtige dag. Mooi moment.

Van Park Sonsbeek tot Wildevuur

Het afgelopen weekeind hadden we het druk met Champagne, culinaire hoogstandjes, kunst, fotografie, styling en nog heel veel meer. Om te beginnen trokken Ineke en ik naar Park Sonsbeek in Arnhem om foto’s te maken voor een nieuw project wat we samen aan het ontwikkelen zijn. Heel veel meer ga ik daar nog niet over vertellen, maar dat het een heel gaaf project wordt kan ik nu al voorspellen.

Centraal in dit project staat allure. Cultuur, historie, schoonheid, elegantie, artistieke kwaliteit, mode, design en schilderkunst zijn de sleutelwoorden die daar weer in passen.

Park Sonsbeek vormt het decor voor een aantal schilderijen die ik wil gaan maken voor dit project. Ineke is weer muze en vooral ook styliste. Ze heeft al een aantal eerste items voor dit project gemaakt en die komen ruimschoots in beeld. Tijdens de expositie die we samen willen gaan neerzetten komt dit allemaal in beeld. Het wordt dus een expo van twee,- en driedimensionaal werk.

Het park staat vol met bijzonder mooie en geschikte plekken en items die ik uitstekend kan gebruiken in mijn schilderijen. We maken heel veel foto’s, proberen van alles uit en zijn er de hele dag druk mee.

Soms was het even wachten op de zon, maar zonder zon had je ook al prachtige plaatjes. Dit park heeft een hoog ‘Willink gehalte’ en dat is precies wat we zoeken voor dit project.

Champagne, en tal van meegebrachte andere versnaperingen, brachten de ideale stemming om in te werken. Want wat lijkt op een leuk uitje is voor ons ook gewoon hard werken op Zaterdag.

Het volgende doel van mijn reis lag 343 kilometer van Hoek. De Zondag brachten we door in Hooghalen bij het kunstpaleis van Wildevuur, De place to be, dit weekeind, in Kunstenland. De Champagne werd verruild voor zalige witte wijn en hier genoten we intens van de opening van de expositie van drie collega;s. Herman Tulp, Dirk Bal en Hans Parlevliet.

Het werk van Herman en Dirk ken ik natuurlijk al, maar dat van Hans zie ik voor het eerst in het echt. Heel bijzonder mooi fijn-schilderwerk en wat me nog het meest verbaasd is het formaat. Veel van dit werk valt onder de categorie miniatuur en dat maakt het nog bijzonderder dan het al is.

Phillip Wildevuur doet de opening, gevolgd door een openingswoordje van Herman Tulp. Herman verstaat de kunst om van zo’n openingswoord een theaterstuk te maken waarin hij beeldend vertelt over zijn weg door de kunsten. Vanaf het moment dat hij studeerde aan Minerva tot nu toe. Van jezelf behelpen op een gebrekkig zolderkamertje tot schitteren bij Wildevuur (zie filmpje hieronder).

Erg goed en zelfs emotioneel was het woordje van Suzan Visker, de vrouw van Dirk, die feilloos de heftige strijd wist te verwoorden die gevoerd moet worden om tot een schilderij te komen wat daar zo vredig en mooi aan de muur van de galerie hangt. Vrijwel nooit komt dit aan de orde. Het lijkt daarom alsof alles wat je nu ziet zomaar in alle vrolijkheid tot stand kwam. De zichtbare, en voelbare, emotie die plots in haar praatje naar boven komt raakt alle aanwezigen en meteen weet iedereen dat kunsten maken niet zomaar een leuke hobby is of een lolletje dat je even tussendoor kunt doen.

En dan is het tijd voor een goed gesprek. V.l.n.r. Kees Blom, ik, Dirk Bal en op de rug Ewald Sorbi. Dit zijn de momenten om toekomstige plannen te smeden en met elkaar dingen af te spreken in een zo geweldige ambiance. Ontspannen en leuk, maar ook dit is gewoon werken aan je bestaan als kunstenaar.

De dag sluiten we af met een goed glas wijn en vele gesprekken. De tijd vliegt en voor je het weet zitten we al weer in de auto op weg naar huis met een hoofd vol ideeën en plannen voor de nabije toekomst.

Gebroeders Donkelaar vervolg

Appie Donkelaar, 19 mei 1934

In mijn zoektocht naar achtergronden en foto’s van de gebroeders Donkelaar uit Harderwijk kom ik steeds meer informatie tegen dankzij mensen die op mijn oproep om die informatie reageren. Zo ontving ik de eerste heldere foto van Appie Donkelaar, van 19 Mei 1934, en een krantenknipsel van schrijver Jos Kunne uit Harderwijk die me het volgende hierover vertelde.

Het waren markante Harderwijkers, die gebroeders Donkelaar. Toch is er inderdaad maar weinig over hen geschreven en zijn er vrijwel geen foto’s van hen bekend. Wel heb ik een artikel in Schilder’s Nieuwsblad (decennialang dé krant van Harderwijk) van 20 december 1979 gevonden over de expositie ‘Een Donkelaar in de Donkerstraat’ in het Veluws Museum van Oudheden, nu Stadsmuseum Harderwijk, aan de Donkerstraat. Bij dat artikel is een fotoafbeelding geplaatst van Appie Donkelaar die een fotoportret van zijn overleden broer Herman Donkelaar toont.

Van een kennis van mij kreeg ik vandaag een foto toegezonden van Appie Donkelaar. Deze foto dateert uit 19 mei 1934 en is vermoedelijk gemaakt achter het huisje van de gebroeders Herman en Appie Donkelaar aan de Hogeweg.

De gebroeders woonden in een vrij klein huis, pal naast de toenmalige groentenveiling, aan de Hogeweg. Dat huisje deed tevens dienst als schildersatelier en lijstenmakerij. Vanaf begin jaren zestig hadden Herman en Appie een kunsthandel/atelier aan de Vijhestraat in de binnenstad van Harderwijk. Zowel het huisje aan de Hogeweg als hun kunsthandel/atelier aan de Vijhestraat bestaat al tientallen jaren niet meer. Toen hun huisje aan de Hogeweg en hun kunsthandel/atelier aan de Vijhestraat gesloopt moesten worden verhuisden Herman en Appie naar een ander pand aan de Vijhestraat om daar hun kunsthandel/atelier voort te zetten en waar zij ook woonden. Herman overleed in 1972 en Appie werd enkele jaren later opgenomen in een verzorgingshuis in Nijkerk waar hij in 1982 is overleden.

Slechts enkele meters verwijderd van het huisje aan de Hogeweg waar rond 1925/1930 de gebroeders Donkelaar gingen wonen, liet de kunstschilder Herman Ansingh (Nijmegen 1880 – Harderwijk 1957) in 1920/1921 op de Bleek een opvallend houten huis annex atelier, een soort Zwitsers chalet, bouwen. Aan het eind van de jaren negentig is dit bijzondere huis helaas gesloopt. Herman Donkelaar heeft bij Herman Ansingh zelfs nog schilderlessen gevolgd, ik vermoed in de jaren twintig of dertig.

Vischpoort van Herman Ansingh. Te zien, en te koop, bij Kunsthandel Nunspeet.

Dat Herman Donkelaar lessen nam bij Herman Ansingh geeft een verklaring voor iets wat me al was opgevallen. Op zeker moment zag ik, tijdens mijn zoektocht naar authenticiteit van het werk van Donkelaar, schilderijen voorbij komen op internet die wel heel sterk leken op het werk van Ansingh. Vandaar ook dat ik even nog gedacht heb dat het werk mogelijk van Ansingh had kunnen zijn gezien de afwijkende wijze van signeren.

Zo krijg ik al een aardig beeld van de situatie in Harderwijk waarin de gebroeders Donkelaar geleefd en gewerkt hebben. In die context ontstonden dus die Harderwijkse schilderijtjes waar ik er nu een van heb. Het krantenartikel vertelt in één klap heel veel over hoe Herman werkte met zijn lichamelijke handicap. Hij schilderde nooit naar de waarneming op locatie maar vanuit zijn schetsboek in zijn atelier.

Het artikel uit Schilder’s nieuwsblad van 20 December 1979

Ik zie het voor me. Twee broers in een kleine oude werkplaats. De een schildert, de ander lijst het werk in. Ze hebben een bestaande kunsthandel overgenomen aan de Vijhestraat nr. 2 en verkopen daar hun waar. De zoektocht werpt nu echt vruchten af. Meer en meer wordt duidelijk hoe de gebroeders Donkelaar hebben geleefd en gewerkt. Uit het krantenartikel kan veel opgemaakt worden. Herman was als huisschilder begonnen in Amsterdam. Maar hij bezocht daar ook de kunstacademie. Rond die periode kreeg hij een ongeluk waardoor hij lichamelijk gehandicapt raakte. Dat zal hem ertoe gebracht hebben om meer werk te gaan maken van de schilderkunst. Heel ambachtelijk allemaal, maar toch ook een uitdaging naar een meer artistieker leven.

Het schilderijtje van Herman Donkelaar in mijn bezit. Het stamt uit de periode 1935 – 1936

Toen ik het schilderijtje van Herman zag liggen bij de kringloop was ik er meteen door geraakt. Ik vond het een aandoenlijk schilderijtje en ik zag ook iets doorschemeren van artistieke kwaliteit. Speelsheid en vakbekwaamheid gingen hierin hand in hand. Dat zag ik gelijk. Het was beslist geen krampachtig gekunsteld amateur dingetje.

Nog iets over de Vischpoort van Harderwijk

Deze prachtige foto kreeg ik toegestuurd van een kennisje van me. Het stelt de Vischpoort voor van Harderwijk aan het begin van de jaren ’60. Zo heeft Herman Donkelaar deze poort meegemaakt en geschilderd. Leuk detail is dat de deur aan het eind van het trapje open staat. Het trapje en de deur zijn verdwenen bij de restauratie van de Vischpoort. Alsmede de huisjes, rechts op de foto.

Daardoor is de Vischpoort momenteel niet echt een object meer om te schilderen, wat destijds dus veelvuldig gebeurde. Het doorleefde karakter en die prachtige kleine huisjes maken de juiste sfeer voor een schilderij. Overigens las ik dat in die huisjes de familie Pfrommer heeft gewoond. Leen Pfrommer was de schaatscoach van o.a. Kees Verkerk en Ard Schenk. Hij was een zoon van de slager Pfrommer. De vuurtorenwachter, ook een Pfrommer, woonde in de vuurtoren die op het dak van de Vischpoort staat. Allemaal namen met verhalen die ineens boven water komen door de aanschaf van een schilderijtje van Herman Donkelaar via de kringloop van Sint Jansteen.

In het atelier ben ik momenteel druk doende met een leuke opdracht. Ook iets uit het verleden. Een tijd die ik zoveel boeiender, mooier en prettiger vind dan de tijd van nu.

Tussen de bedrijven door ben ik ook nog bezig met de moestuin. Het seizoen is weer begonnen en vandaag gingen alle pootuitjes de grond in. Waar nu de uien staan komen straks, zo tegen Augustus, de aardbeien te staan. Daar moet je dus nu al rekening mee houden als je de moestuin inricht. De uien zijn in juli oogstrijp. Dan kan ik de vrijgekomen grond mooi bewerken met compost, uit mijn eigen compostberg, voor de aardbeien die er dan na een maandje interen in kunnen.

In Google maps

Wie op Google maps mijn ateliernaam intoetst krijgt gelijk mijn schitterende Zeeuws Vlaamse woonomgeving te zien. En mijn huisje, natuurlijk.

Zelf vind ik dit een verrassende aanvulling in mijn ‘digitale vindbaarheid’. Je treft hier ook gelijk alle informatie bij aan over mijn atelier, met wat foto’s.

En verder kun je ook op het pijltje op het wegdek klikken om meer van mijn omgeving te zien.