Bijzondere ontdekking

De scherprechter

Het is al weer even geleden dat ik me met zaken rond Van Gogh bezig hield. Ik schilderde toen zijn geroeste revolver (de scherprechter) omdat die toen in de belangstelling stond door een veiling. De roestmop bracht toen 160.000 Euro op. Nu zijn de boomwortels die hij als laatste schilderij schilderde in de belangstelling omdat iemand ze heeft ontdekt. Alles wat Van Gogh aanraakte veranderde in goud. Helaas heeft hij daar zelf weinig plezier aan beleefd.

De meeste kunstenaars van dit moment lijken Van Gogh achterna te gaan in een anti kunsten-klimaat wat zich nu voltrekt. Aangewakkerd door de politiek, ik denk maar even terug aan minister Wiebes die, notabene, bij VPRO’s Zomergasten vertelde dat hij nog nooit iemand bij een schilderij heeft zien staan juichen en vervolgens de hele kunsten-scène afserveert als een hobby. Dat zegt meer over Wiebes dan over de kunsten, maar het draagt wel bij tot een afbraak van alles wat met kunst en cultuur te maken heeft.

Dan ben ik weer blij met zo’n bericht over die bomen van Van Gogh. Dat draagt weer bij tot enig respect voor kunstenaars en je hoeft er niet bij te gaan staan juichen.

Op de molen

Vandaag ben ik even langs de molen gegaan om een bijzondere balk te tekenen die in deze molen verwerkt zit. Het is een onderdeel van een wiek van het molentje van Vremdieke uit de 16-de eeuw.

Dat molentje ging ten onder na een storm in 1606, zoals ik hierboven getekend heb voor mijn tweede boek over ‘de gesel van Axel’. Die wieken zagen er toen anders uit dan de wieken van nu. Die waren ‘dwarsgetuigd’, leerde ik van onze molenaar en dat kun je nog zien aan deze balk. Het hekwerk liep door aan beide kanten. Nu slechts aan één kant.

Het is misschien moeilijk te zien op de foto, maar toen we vandaag de balk wat beter bekeken zagen we er de letters CMR in staan. Mogelijk stamt dat uit die tijd. Later zal ik daar nog wel een betere foto van maken.

Ik maak er deze tekening van voor het tweede boekje over de ‘gesel van Axel’. Op de tekening zie je Jelle, onze Hoekse molenaar van de Windlust, die me op die geheimzinnige inscriptie wijst.

De kap van de molen liep vandaag kneitervast op een gebroken rol van de kap. Tijdens het keren van de wieken naar de wind brak die rol en liep het hele spul vast. Op de foto hierboven zie je de restanten van die rol. Die neem ik mee naar huis om ooit nog eens op te stoken in de Rayburn als ik er een brood in ga bakken van molenmeel.

Hier zie je hoe die rollen over de rand van de kap heen rollen om de kap te kunnen draaien. De kap ligt los op de molen, wat ik nog steeds een heel raar idee vind.Dat rollensysteem werkt dus als een heel groot rollager.

Op de bovenstaande foto hou ik zo’n reserverol vast om te laten zien hoe zo’n ding er uit ziet. Op de molen valt altijd wel wat te beleven.

Schetsen op de molen

Wat je niet kunt fotograferen kun je altijd nog schetsen. Ik heb me vandaag bezig gehouden met het maken van een schets van het moleninterieur, van onze Windlust, waar ik straks over wil gaan tekenen voor een verhaal wat ook weer in een boekje zal komen te staan.

De molenaarsleerling 30 x24 cm.

Jelle is, samen met Rinus, veevoer aan het malen. Thijs is vandaag jarig en dus een keer niet aanwezig om het vak te leren. Je ziet hem rechts op het schilderijtje wat ik ooit van hem maakte tijdens een molendag. Tijdens zo’n dag trekken we ons traditionele boeren goed aan en dan lijkt zo’n schilderijtje uit een ver verleden te stammen, maar het is vandaag de dag. Het enige wat daaraan refereert is het plastic koffiebekertje dat hij vast houdt.

De schets maak ik voor het verhaal over het spook van de molen. Dit is ook echt zo’n plek waar je een spook kunt verwachten. Om alles goed te kunnen tekenen maak ik een werkschets. Meer een soort van kladje dat ik gebruik als referentie tijdens het tekenen.

En zo ziet dat er uit. Als je dit wil fotograferen heb je een extreme groothoeklens nodig die alles vertekent. En dan staat alles en nog niet op zoals je het kan zien als je er bent. Zo gaat het ook en ik kan er wat belangrijke details bij schrijven. Door alles naar de waarneming te tekenen ga je alles ook beter zien en begrijpen.

Het witte kastje staat precies in de juiste hoek van de molen om alles te kunnen overzien. Jelle is bezig met het klaarmaken van meelzakken voor het meel dat hij gaat malen en ik zit/sta te schetsen.

Hij maalt vandaag met en ander koppel stenen die hij alleen voor veevoer gebruikt. In het graan dat nu gemalen wordt zitten ook strootjes en het graan heeft geen bak-kwaliteit. Dat wordt alleen gemalen op het koppel stenen wat hij doorgaans gebruikt.

Isilareina, poezen en Balky

Samen met Ineke (Isilareina) heb ik afgelopen weekeind het nest met poezen gered van de ‘snelweg’ die vlak langs hun schuilplaats loopt. Het was even spannend, want hoe zou moederpoes, Milou, reageren op de verplaatsing van haar kindertjes? Dat ging gelukkig vrij goed. Het duurde even, maar Milou is nu helemaal aan de situatie gewend geraakt en ze lijkt er meer dan tevreden over te zijn. Met deze ingreep lijkt er ook een eind te zijn gekomen aan haar zwervend bestaan. Milou is tot rust gekomen en ligt nu heel veel te slapen. Haar drang om naar buiten te gaan is zo goed als weg. Ze ligt nu liever op haar kussentje bij haar kindertjes en gedraagt zich als een zeer voorbeeldig moedertje.

Maar Milou is nog steeds niet gesteriliseerd. En dat moet wel gebeuren om te voorkomen dat ze opnieuw zwanger raakt en er hier en soort van poezen pension ontstaat. De reden om dat nog even uit te stellen is dat ze nu nog voor haar kleintjes moet zorgen en omdat die ingreep nu net even slecht uitkomt financieel (ook ik heb flink last gehad van de corona crisis en juist in deze periode wat kosten moeten maken).

Ineke is op dit moment bezig met het schrijven van haar boek over de avonturen van het ezeltje Balky. Ze maakt daar geweldig mooie teksten voor en heel veel tekeningen, sculpturen en schilderijen. En omdat ze haar verhaal schrijft uit inspiratie van het moment was het niet zo heel verwonderlijk dat Balky, op zijn reis, langs Hoek kwam om een bezoek aan Milou te brengen.

Ze bood dat schilderij te koop aan via facebook. Met de opbrengst wilde ze de medische ingreep voor Milou zien te bekostigen. Dat was in een uur tijd gelukt. Het schilderij is verkocht en Milou zal waarschijnlijk de enige zijn die daar niet echt blij van zal worden. Bij die aanbieding op facebook schreef Ineke nog een kort stukje van het verhaal van Balky.

‘Daar ligt poes Milou op een mooi rood kleedje
Balky zegt: ‘Oh, wat een scheetje.’
En pardoes springt daar vanachter het gordijn
nog zo’n wollebol tevoorschijn
Wat een feest maar Milou zucht en zegt:
‘Nou het is zo wel mooi geweest
ik heb de apotheek gebeld
en de poezenpil besteld…’

Deze tekst is slechts een fragment wat bij het schilderij hoort. Milou is op dit moment dus aan de pil. Die zat verstopt in een stukje kaas waar ze verzot op is. Nu wantrouwt ze alle stukjes kaas en eet die heel voorzichtig op. Voor de volgende pil zullen we dus wat nieuws moeten bedenken.

Poes vermenigvuldiging

Het heeft niets met schilderen te maken, maar wel met mijn belevenissen in het Zeeuws Vlaamse paradijs. Milou, mijn aanlooppoes, heeft zich vermenigvuldigd. Vandaag zag ik twee zeer aandoenlijke katjes achter en stapel dakpannen vandaan kruipen. Een geheel zwart katje, die ik Luna noem en een zwart wit katje die ik Mula noem. Het kwam zomaar in me op om de beestjes zo te noemen.

Moederpoes, Milou, heeft haar kroost vandaag aan me voorgesteld. Mauwend en kopjes gevend. Dit was echt een supermooi moment waar ik beslist nog iets van ga schilderen.

Twee gezond ogende jonge katjes moeten nu de zorg krijgen die ze verdienen. Om te voorkomen dat ze net als moeder gaan zwerven heb ik een plan opgesteld met Monique, van de poezenopvang, hier even verderop. Milou laat al merken dat ze makkelijker naar binnen komt en alles wel vertrouwd. Ik hoop dan ook dat ook zij het huis boven de wijde wereld zal verkiezen.

Aardappelbloem

In de moestuin bloeien de bloemen van de aardappelplanten. Dat is zo’n typisch boeren feest-moment. Je kunt aan de hoeveelheid bloemen zien dat er een goede oogst aan zit te komen onder de grond. Omdat ik het zo’n bijzonder mooi bloemetje vind heb ik er een klein schilderijtje van gemaakt voor Jo Stanneveld die afscheid van zijn werk (directeur Toonbeeld) moest nemen in alle stilte omdat een gepast groots afscheidsfeest niet door kon gaan vanwege de corona crisis. Met alle collega-docenten maakten we een bloem voor hem om het niet ongemerkt voorbij te laten gaan. Al die bloemen werden stiekem in zijn tuin geplant om hem op zijn laatste werkdag te verrassen.

Echt een superleuk projectje waar iedereen aan mee heeft gewerkt en wat een prachtig resultaat had.

Beschouwing in zwart-wit

Als ik het hele geheel eens in zwart-wit zie ontkom ik niet aan de indruk dat ik zo’n 100 jaar in de tijd terug ben gekeerd. Echter is deze foto genomen in 2020. 100 jaar geleden was alles in een zeker evenwicht. Het leven was een stuk rustiger en overzichtelijker. En dat is precies wat ik zoek. Daarnaast vind ik alles uit die tijd mooier dan al die zielloze plastic troep van nu. Ik beschouw de schouw als een mooie stap in de richting die ik zo koester. Hoewel het hele geval nog lang niet af is zie ik wel dat ik in de gewenste richting aan het werk ben.

In het atelier is het een enorme bende. Ik werk aan diverse werken tegelijk. Zo ben ik de studie voor ‘Split second’ aan het inlijsten omdat ik die heel geslaagd vind en lekker zelf wil houden. Daarnaast gaat het werk aan het altaar retabel voor Sinterklaas voort en werk ik aan een klein schilderijtje over kippen voor een goede vriend van me. Ook daar moet een kadertje voor gemaakt worden en dat gaat dan gelijk op.

‘Split second’ staat daar achter. Klaar om weer opgepakt te worden als ik daar weer tijd voor heb. Je kunt er op bovenstaande foto nog net een stukje van zien. Van de zegenende ‘Nicolaas’ op de puinhopen van de klokkentoren van Finale Emilia, wat symbolisch staat voor de afbraak van alle kunst en cultuur op dit moment.

De zooi in het atelier is de typische zooi van een werkplek waar veel gebeurd. Ik heb al eens geprobeerd om heel ordelijk te gaan werken, maar dat mislukte dus. In deze chaos weet ik uitstekend de weg en ik heb al die zooi nodig om te kunnen werken. Dan is het heel fijn om te weten dat in het huisje alles de rust en overzichtelijkheid uitstraalt van weleer.

 

 

Maaaaaaaaaaauw

Het was ergens begin maart toen ik een leuk zwart koppie zag verschijnen, met twee prachtige gele kraaloogjes, aan mijn serredeur. Het was een eerste zonnige dag na een lange periode van regen en kou. Een mooie dag om even wat deuren open te zetten om te luchten, te poetsen en op te ruimen na een lange periode van somber, donker en koud weer. En dan zag ik plots dat koppie verschijnen. Een heel nieuwsgierig katje diende zich aan. Ik vond hem meteen leuk en gaf het beestje een poezensnoepje uit een zakje dat hier nog lag van Ineke. Dat was meteen een succes. Ik gaf het beestje er nog een, en nog een, en nog een, en ik zag dat het diertje uitgehongerd was. Daarop besloot ik een doos kattenvoer te gaan halen en vanaf dat moment werden we vriendjes. De poes bleef komen en als ze me niet zag begon ze te mauwen. Ik noemde hem Milo, omdat ik er vanuit ging dat het een katertje was, maar dat bleek niet het geval. Milo werd daarom Milou en we werden beste maatjes.

Die eerste ontmoeting ging ongeveer zo. De poes zat toen nog heel bescheiden en voorzichtig buiten en keek nieuwsgierig over de drempel van mijn serredeur. Dat wilde ik gaan schilderen en zo geschiedde. Een mooi klein schilderijtje van een eerste ontmoeting met een heel leuk diertje dat zomaar mijn leven in kwam wandelen.

Intussen zijn we al een fase verder en is Milou een vaste bezoekster van mijn hof. Behalve eten wil ze ook aandacht en die krijgt ze volop. Het is een zwerfkatje die er aan gewend is om buiten te leven, maar ze zoekt wel steeds meer contact. Ze blijkt niet gechipt te zijn en ik laat haar lekker haar eigen gang gaan. Als ze zo af en toe eens langskomt voor wat eten en een knuffel vind ik het prima en als ze hier wil komen wonen vind ik het ook best. De keuze is geheel aan haar.

Ik maak er nu een mooi klein schilderijtje van voor mezelf. Momenteel werk ik nog steeds aan het altaarretabel voor Sinterklaas en doe ik dit kleine werkje er even tussendoor.

Veranderende omstandigheden

In het atelier ben ik nog volop aan het werk aan het altaarretabel voor Sinterklaas. Vandaag of morgen denk ik het bovenste schilderij van dit monument af te kunnen werken. Dat betreft ‘Sint door de hemel’.

Intussen heeft mijn poezenbeest een eigen mandje. Tussen de bedrijven door vraagt dit beestje ook om aandacht die hij gewoon krijgt omdat hij zo leuk is. Hierdoor is mijn leven in Hoek een beetje veranderd.

Ik heb nu een kostganger. Dat is even wennen maar het heeft het leven wel een heel leuke wending gegeven.

Om die reden heb ik de serre aangepast aan deze omstandigheden en daar heb ik twee stoeltjes en een tafeltje neergezet, die ik vond bij de Zeeuwsche Kringloopbeurs in Sint Jansteen, om die serre, die meer dienst deed als opslagruimte, ook te gaan gebruiken om even lekker te kunnen gaan zitten. De poes heeft zijn mandje op een stoel staan, want dat vindt hij leuker dan een mandje op de grond, en er komt nu ook een poezenluikje in de serredeur zodat hij naar binnen en naar buiten kan wanneer hem dat het beste uitkomt. Als het een beetje meezit qua tijd ga ik dat vandaag voor hem in orde maken.

Promotie filmpje voor het boekje en meer

Om het boekje te promoten in de aankomende crowdfunding campagne van Voor de Kunst heb ik vanmorgen een filmpje opgenomen in het atelier. Speciaal voor deze gelegenheid heb ik mijn boerengoed aangetrokken om het streekkarakter van het verhaal te onderstrepen. Het filmpje komt, als het wordt goedgekeurd, straks on line te staan op de pagina die ik daarvoor heb van Voor de Kunst.

In de middag ben ik even wat gaan afleveren bij Art Gallery Pot en daar zag ik dat een werk van wijlen Rafaël Gorsen naast mijn Ballunatcs 8 staat. Dit is een van zijn vele werken waar ik iets mee heb. Het mooie aan dit ding is dat er ook nog een leuk verhaal aan kleeft.

Tijdens een expositie, waar ook Rafaël bij aanwezig was, vroeg een stel hem wat het voorstelde. Rafaël reageerde wat quasi verschrikt en trok toen een gezicht alsof hij zich ergens voor moest verontschuldigen. “Dit is een gek ding”, zei hij met een serieus gezicht. Ik barstte in lachen uit. Direct daarna gingen we samen even een peuk roken buiten. Ik rookte toen nog. Met een beetje samenzweerderige stem zei hij, “Ze geloven het nog ook”.

Dit was hem ten voeten uit. Rafaël hield niet van dit soort evenementen en maakte er graag een eigen feestje van. Ik had hem graag Vrijdag de dertiende, aanstaande, nog willen ontmoeten bij de opening van de nieuwe galerie, maar helaas. Gelukkig staat zijn werk er nog. Het is een beetje dubbel, maar ik vind het fijn maar ook wat raar om zijn scheppingen te zien terwijl de schepper er zelf niet meer is.